Alendronat ve İnflamatuar Yan Etkileri

Ruth Savage, Medical Assessor, CARM

Prescriber Update 2006;27(1):4-6.

 

Alendronat kemik rezorpsiyonunun potent bir inhibitörüdür ve genellikle osteoporozun önlenmesinde ve tedavisinde kullanılır. İnflamatuar göz bozuklukları bilinen yan etkilerindendir. Göz ağrısı ya da görme kaybı olan hastalar göz uzmanına yönlendirilmelidir. CARM’a gelen bildiriler alendronatın ağır olabilen sinovite neden olabildiğini göstermektedir. Her doz ile beraber duruş şeklinin ve yeterli su alımının öğütlenmesi ile striktür ya da perforasyona ilerleyebilen özefajit ve özefageal ülserasyon en aza indirilebilir. Hastalar yutkunma sırasında güçlük ya da ağrı, retrosternal ağrı ve yeni ya da kötüye giden dispepsiden yakınabilir.

 

 

Alendronat osteoporoz ve Paget Hastalığı için endikedir

Bir bisfosfonat olan alendronat, osteoklast-aracılı kemik rezorpsiyonunun potent bir inhibitörüdür. Postmenopozal kadınlarda kırıkların önlenmesi amacıyla osteoporozun önlenmesinde ve tedavisinde; erkeklerdeki osteoporoz tedavisinde; glukokortikoid-nedenli osteoporozun tedavisinde ve önlenmesinde ve kemiğin Paget hastalığının tedavisinde endikedir. Oral olarak ve genelde haftada bir verilir.1 Alendronat için Yan Etkileri İzlem Merkezi’ne (CARM) bildirilen şüpheli yan etkilerin yaklaşık %50’sini gastrointestinal, müsküloskeletal ve nörolojik bildiriler ve yaklaşık %4’ünü de oküler reaksiyonlar oluşturmaktadır. 

Göz ağrısı ya da görme kaybı olursa yönlendirin

Alendronat tedavisi ile nadir fakat ciddi oküler komplikasyonlar ortaya çıkabilir. Bunların içinde CARM’a ve uluslar arası olarak bildirilen klinik olarak önemli reaksiyonların çoğu konjonktivit, uveit, episklerit ve sklerit gibi oküler inflamasyonlardır.2,3Tedavi başlanmasından sonra ortaya çıkış süresi 2 gün ile üç yıl  (ortalama üç hafta) arasında değişmektedir.3 Semptomlar anormal ya da bulanık görme, kızarıklık, oküler ağrı ve fotofobidir.2 Görme kaybı ya da oküler ağrısı olan hastalarda oftalmolojik inceleme gereklidir. Non-spesifik konjoktivit nadiren tedavi gerektirir ve genellikle sonraki alendronat kullanımları ile yoğunluğu azalır. Fakat, diğer oküler inflamasyonların düzelmesi için alendronatın bırakılması gerekebilir, bu özellikle sklerit için gereklidir.2

 

Myalji ve artralji sıktır; sinovit nadir görülür fakat ciddi olabilir

Klinik deneylerde günlük 10 mg alendronat ile tedavi edilen hastaların yaklaşık %4’ünde kas, kemik ya da eklem ağrısı gelişimi izlendi. Plasebo olana hastalarda ise bu oran %2.5’di. bu reaksiyonlar nadiren ağır olmaktadır. Ortaya çıkma zamanı tedavi başlangıcından sonra bir gün ile birkaç ay arasında değişmektedir. Alendronat bırakıldığında düzelme olması olağandır. Alendronatın tekrar verildiği ya da diğer bisfosfonatların verildiği hastalarda rekürrens bildirilmiştir.1 Bazı hastalarda tedavinin erken dönemlerinde ortaya çıkan grip-benzeri sendromun bir parçası olarak myalji gözlenmektedir ve ateş ve kırgınlık olarak bulgu vermektedir.1

CARM alendronat kullanırken sinovit gelişen yedi hasta bildirisi almıştır. Üç hastada tekrar kullanım ile rekürrens izlenmiştir. Bir hastada, sinovit karpal tünel sendromuna neden olacak düzeyde ağırdı ve acil dekompresyona ihtiyaç duyuldu.4 Literatürde ağır myalji ve poliartrit ile ilgili bir diğer bildiri mevcuttur.5 Sinovit ya da poliartrit ortaya çıkmışsa, ya da önceden var olan artritte alevlenme varsa, alendronatın kesilmesi önerilir.

Özefajit ve özefageal ülserasyon da ortaya çıkabilir

CARM’a abdominal ağrı, bulantı, kusma, dispepsi ve diare sıklıkla bildirilmektedir. Özefajit, stomatit ve farenjit de bildirilmektedir. Daha ciddi bildiriler özefageal ülserasyon, özefageal striktür, gastrik ülserasyon ve gastrointestinal kanamadır.

Pazarlama sonrası çalışmalar alendronat yan etkisi olarak özefajit, eroziv özefajit ve özefageal ülserasyon gibi özefageal bozuklukları tanımlamıştır. Gastrik ülser, gastrit ve gastroduodenit de alendronata bağlanabilir.6 Alendronata bağlı özefageal ülserasyonun ciddi sonuçları striktür ve perforasyondur.1

Gastrointestinal yan etkiler en aza indirilebilir

Hastaların alendronat tabletlerini ayakta iken bir bardak dolusu su (en azından 200 ml7) ile birlikte yutmaları öğütlenmelidir. Alendronat alındıktan 30 dakika sonrasına kadar gıda alımı olmamalıdır. Hastalar en azından 30 dakika ve o günkü ilk yiyeceklerini yemeden öncesine kadar sırt üstü yatmamalıdır.1 Bu tavsiyelere uyulması alendronat-nedenli özefageal olayların tümünü önleyemeyecektir6 bu yüzden retrosternal ağrı, yutma sırasında güçlük ya da ağrı, yeni başlayan ya da kötüleşen dispepsi durumlarında hastaların tıbbi yardım aramaları öğretilmelidir.1 Eş zamanlı non-steroid anti-inflamatuar (NSAID) kullanımının ya da önceki üst gastrointestinal patolojinin riski arttırıp arttırmadığı net değildir6, ancak bu hastalara özel dikkat gereklidir.1

Alendronat ile alerji ve döküntü de gözlenebilir

Ürtiker, bronkospazm, anjioödem ve laringeal ödem CARM’a bildirilmiştir. Baskın olarak özel bir tip dışında çok değişken deri egzantemleri bildirilmiştir. Pazarlama sonrası bildirilen vakalar fotosensitivite döküntüleri, kaşıntı ve nadiren Stevens Johnson sendromu ve toksik epidermal nekroliz gibi ciddi deri reaksiyonlarını kapsar.1

Diğer bisfosfonatlar ile inflamatuar tip reaksiyonlar ortaya çıkabilir

Bu makale bir aminobisfosfonat olan alendronat üzerine odaklanmıştır. İntravenöz ajanlar olan pamidronat ve zoledronat da bisfosfonatların bu kimyasal sınıfına aittir ve ayrıca müsküloskeletal ağrı, grip-benzeri bozukluklar ve oküler inflamasyon ile nedensel olarak ilişkilidir.8,9 oral bir ajan olan etidronat farklı kimyasal yapıdadır, bir amino grubu eksiktir.10 Bir amino grubu eksik olan bisfosfonatlar özefageal ülserasyona neden olmuyor gibi gözükmektedir. Konjonktivit, etidronat ile bildirilen tek oküler inflamasyondur.2

Alendronatın diğer yan etkileri

Alendronatın inflamatuar yan etkilerine ek olarak, Fosamax® veri sayfasında yeni tanımlanmış olan çene osteonekrozunu (ONJ) da içeren diğer reaksiyonlar anlatılmıştır.1 Bu sorun onkoloji hastalarında gözlenmektedir, bu hastaların çoğu yüksek doz pamidronat ve zoledronat gibi aylık bisfosfonatlar ile tedavi görmekteydi. Alendronat kullanımı ile ilişkili olarak az sayıda benzer vaka dünya çapında bildirilmiştir11 – ONJ hakkında daha fazla bilgi için kutuya bakınız.   

 

Kaynaklar;

  1. Merck Sharp & Dohme (New Zealand) Limited. Fosamax (alendronate) data sheet 17 October 2005. www.medsafe.govt.nz/profs/Datasheet/f/Fosamaxtab.htm
  2. Fraunfelder FW, Fraunfelder FT. Bisphosphonates and ocular inflammation [Letter]. N Eng J Med 2003;348(12):1187-1188.
  3. ADRAC. Bisphosphonates and ocular inflammation. Aust Adv Drug Reactions Bull 2004;23(2). www.tga.gov.au/adr/aadrb/aadr0404.htm#3
  4. Jones DG, Savage R, Highton J. Synovitis induced by alendronic acid can present as acute carpal tunnel syndrome. BMJ 2005;330(7482):74.
  5. Gerster JC. Acute polyarthritis related to once-weekly alendronate in a woman with osteoporosis [Letter]. J Rheumatol 2004;31(4):829-830.
  6. Sharpe M, Noble S, Spencer CM. Alendronate: an update of its use in osteoporosis. Drugs 2001;61(7):999-1039.
  7. Medsafe Editorial Team. Alendronate and oesophageal ulceration. Prescriber Update 1998;No.16(Apr):32-33. www.medsafe.govt.nz/profs/PUarticles/7.htm
  8. Mayne Pharma Pty Ltd. Pamisol (pamidronate) data sheet. 7 December 2004. www.medsafe.govt.nz/profs/Datasheet/p/Pamisolinj.htm
  9. Novartis New Zealand Limited. Zometa (zoledronate) data sheet. 14 September 2005. www.medsafe.govt.nz/profs/Datasheet/z/Zometaconcinf.htm
  10. Bisphosphonates. In Sweetman SC (Ed) Martindale 34th Edn. 2005: Great Britain, p.766-768.
  11. Hay KD, Bishop PA. Association of osteonecrosis of the jaws and bisphosphonate pharmacotherapy: Dental implications. New Zealand Dental Journal 2006;102(1):4-9.

 

Yayınlanma: 22.8.2007 | Görüntülenme: 17053
    Yorum Abonelik
    Oyla!
    Etiket Ekle
    Etiket:

    Kullanıcı:
    Parola:
    Yeni Üyelik Parola Hatırlat

    Ana Sayfa | Hakkımızda | İletişim | Kullanım Şartları | Gizlilik Politikası



    radyo dinle aşı takvimi podcast tips blog video blog kongre online dinle peaceful videos music videos blog klip şarkı sözü lyrics videos ilahi ezgi dinle